Geri git   Dini Forum Sitemizin tüm İslami Bilgiler özelliklerinden faydalanabilirsiniz > Edebiyat Bölümü > Edebiyat > Makaleler

Like Tree2Likes
  • 1 Post By YuReK
  • 1 Post By SıLa

Ağaçlardaki Tarihi Kayıtlar


Dini Forum Sitemizin tüm İslami Bilgiler özelliklerinden faydalanabilirsiniz sitesindeki Makaleler - kategorisi altındaki Ağaçlardaki Tarihi Kayıtlar isimli konuyu görüntülemektesiniz.

Yeni Konu aç Cevapla
 
LinkBack Seçenekler Değerlendirme Stil
Alt 07.03.2013   #1
BuZ KeSMiŞ YüReGiM
YuReK - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 Özel Mesaj       Arkadas Listesine Ekle
K.Tarihi: Nov 2012
Üye Numarası: 44
Arkadaşlar: 3
Konular:
Mesajlar: 4.906
Rép Puanı: 20010
Rép Grafiği: YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute
Standart Ağaçlardaki Tarihi Kayıtlar

Ağaçlardaki Tarihi Kayıtlar


Ağaçlara tesir eden hâdiseler, hassas bir şekilde kaydedilir. Kaydedilen bu bilgiler kendileriyle alâkalı olabildiği gibi çevrelerinde gerçekleşen hâdiselerle de alâkalı olabilmektedir. Ağaçların hayatlarını hangi şartlarda nasıl geçirdikleri, yaşadıkları zorlukları ve hayatları boyunca ne gibi hâdiselerle karşılaştıkları günümüzde ilmî olarak tespit edilebilmektedir.


Ağaca yapılan otopsi

Otopsi; insan vücudunu daha yakından tanıma, insanın ölüm ve hastalık sebeplerini ortaya koyma, hastalığın vücutta bıraktığı tesiri görme ve inceleme metodudur. İnsanların yaşadıkları, gördükleri vs. nasıl hafızalarına kaydediliyorsa, ağaçların hayatlara tesir eden hâdiseler de, gövdelerindeki halkalara kaydedilir. Bu halkaların ne mânâya geldiğini okumak için otopsi yapılması yanlış olmasa gerek.
Bir ağacın gövde, dal veya kökünün herhangi bir yerinden alınan enine kesitine bakıldığında, yaklaşık olarak daire biçimli, açık ve koyu renkli halkalar görülür. Bu halkaların her ikisine birden yıllık halka denir.
Ağacın sanki bir cd üzerindeki kayıt izlerine benzeyen yıllık halkalarına bakılarak yangın, çığ, şiddetli rüzgâr ve böcek zararı gibi hâdiselere maruz kalıp kalmadığı anlaşılabildiği gibi, bunların hangi yıllarda meydana geldiği de bu halkalarda kayıtlı bilgilerden öğrenilmektedir.

Ağaçların enine kesitlerinden; büyüme miktarı, yaşı, odun tipi (ibreli, yapraklı, reçineli, reçinesiz, tropikal gibi), yara geçmişi, dal geçmişi (budanmışsa nasıl budandığı, dallara dâir varsa kusur), yangın zararı, çatlaklar, hayvan zararları (ağaçkakan ve sincap yaraları gibi), yaraların kapatılma şekilleri, reçine kanalları, böcek zararları gibi bilgiler elde edilebilir. Bir ağaca yapılan otopsi değerlendirmesi aşağıda verilmiştir.

Ağacın adı: Picea rubens (lâdin)
Yaşı: 40

Otopsi neticesi: Kapanmış yaralı 40 yaşında kesilmiş ağaç

Ağacın kronolojik geçmişi:
1. Ağaç hızla büyümeye başladıktan 6 yıl sonra yavaşça sola eğilmeye başladı.

2. Hafifçe sağa eğilmeye başladı ve odununun halkaları daha koyu ve geniştir (Yaş: 13).

3. Ağaç yaralandı ve büyüme hızında azalma (yıllık halkaların daralması) başladı (Yaş: 22).

4. Lâdin ağaçlarının sağlıklı odunlarında çok az reçine kanalı bulunur. Ağaçlar yaralandığında kanallar koyu lekeler şeklinde ortaya çıkar (Yaş: 27).

5. Çok dar halkaların olması, kesilen yere yakın küçük bir yaralanmayı gösterir.

6. Odun yaralandıktan sonra kimyevî yapısı değişti ve koyu renkli bir hâl aldı (Yaş: 34).

7. Ağaçların büyüme dönemlerinde odun yaralanırsa, 1 hafta içinde yara kapanmaya başlar. Normal koşullar altında 6–8 hafta gibi bir zamanda küçük yaralar kapanabilir.

8. Yara kapanmaya devam etti (Yaş: 38).

9. Yara 5 yılda kapandı.

10. Ağaç, yaranın 6. yılında kesildi (Yaş: 40).

Dendrokronoloji

Click the image to open in full size.

Tabiatta gerçekleşen hâdiselerin, ağaçlardan alınan örnekler vasıtasıyla yıllık halkalara göre tarihlendirilmesine (tarih belirleme) dendrokronoloji adı verilmektedir. Bu sahadaki araştırmalar, astronom
Andrew Ellicott Douglass tarafından 1900'lü yılların ilk yarısında başlatılmıştır. Douglass, güneş lekelerinin izleriyle alâkalı kayıtları yeryüzünde ararken, Pinus ponderosa'nın (batı sarıçamı) yıllık halkalarından bazılarının belirgin şekilde diğerlerinden daha dar aralıklı olduğunu fark eder. Böylece, dendrokronolojinin ilk adımları atılmış oluyordu.

Dendrokronoloji ile uğraşan araştırmacılar, ağaç gövdeleri veya köklerinden örnekler alarak yıllık halka kronolojisi verilerini inceler. Tarihlendirmede, öncelikle o ânda yaşayan ağaçlardan alınmış kesitlerde, takvim yılları belli olan bir ana kronoloji meydana getirilir. Hangi yıllara ait olduğu bilinmeyen ağaç örneklerinden alınan kesitler (hareketli kronoloji), takvim yılları belli olan ağaç kesitleri (ana kronoloji) üzerinde gezdirilir ve çakıştığı yıllar belirlenir.

Ana kronolojinin uzunluğu, tarih belirleme aralığının da uzun olmasını sağlar. Arizona Üniversitesi'nden
Charles Ferguson, dendrokronoloji çalışmasında Bristlecone çamı örneklerini incelemiş ve yaş tayinleri
Ferguson'a günümüzden 8.200 yıl öncesine uzanan bir ana kronoloji inşa etme imkânı sağlamıştır.

Yıllık halka kalınlığı; başta iklim olmak üzere çığlar, göl teşekkülü, toprak kayması, volkanik patlama ve deprem gibi tabiî hâdiselerden etkilenir. Bu tesirlerin doğru okunması ile bu türden tabiat hâdiseleri tarihlenmekte ve yıllık halkalar üzerindeki tesirlerinin boyutları belirlenmektedir. Ayrıca, bu tarihlendirmeler arkeolojik çalışmalarda da kullanılmaktadır.

İklimlerin tarihlendirilmesi

Ağaçların yıllık halka genişliğinde, bir yıldan diğerine meydana gelen değişikliklerin en mühim sebebi, sıcaklık ve yağıştır. Sıcaklık ve yağış değerlerinin sayı olarak ifade edilmesi, yıllık halka genişlikleriyle aralarındaki münasebetin ortaya konmasını sağlamaktadır.
Toprak derinliği fazla olan ve suya rahatlıkla ulaşabilen ağaçların (duyarsız ağaçlar) yıllık halkalarındaki değişkenlik az iken; eğimli, taşlık, kayalık, toprak derinliği az sahalarda yetişen ağaçlarda (duyarlı ağaçlar) fazla olmaktadır. Bu sebeple iklim kurak geçtiğinde, duyarlı ağaçlarda dar yıllık halka teşkil edileceğinden, tarihlendirmede bu türden yaşlı ağaçlar tercih edilir.

Çığların tarihlendirilmesi

Çığ sebebiyle yamaçlardan yuvarlanan kayaların çarpmasıyla, ağaçların gövde ve dallarının üst kısmında yaralar meydana gelir. Bu yaralar daha sonraları ağaçların yıllık halkalarında iz kalmasına sebep olur. Ağaçlara verilen hususiyetler gereği, yara kenarlarının etrafında yaranın kapanmasına vesile olan kallus dokusu ile birlikte yavaş yavaş yeni odun ve kabuk teşekkülü sağlanır. Yaranın diğer tarafından alınan kama şeklinde bir kesit, yaralanmadan sonra oluşan yeni odun halkalarının sayılmasına ve böylece yaralanma tarihinin belirlenmesine imkân verir.

Volkanik patlamaların tarihlendirilmesi

Volkanik patlamanın gerçekleştiği bir sahada, doğrudan lâv akıntılarının yolunda bulunan ağaçlar yüksek ısılar sebebiyle hemen kömürleşir. Lâv akıntılarının yakınındaki ağaçların ise, dalları ile gövdelerinin bir kısmı yanar ve birkaç dar yıllık halka meydana gelir.

Volkanik küller, toprağın fizikî şartlarının değişmesine sebep olur. Bu durum, volkanik küllerle kaplı bir sahada büyüyen iğne yapraklı ağaçların yıllık halkalarında açık bir şekilde görülür. Böylece, volkanik faaliyetler bu şekilde de tarihlenebilir. Meselâ, Kuzey Amerika'da bazı yaşlı ağaçların 1064 ve 1065 yıllarındaki yıllık halkalarının çok dar olması, bu sahanın yakınında bulunan Sunset volkanının bu tarihlerde patladığını doğrulamıştır.

Depremlerin tarihlendirilmesi

Yıllık halka genişliğine tesir eden çok sayıda sebep varken, tarihi bilinmeyen depremlerin tarihlendirilmesi ve ağaçlardaki tesirlerinin ortaya konulması son derece güçtür. Bununla birlikte, tarihi bilinen depremlerin tesirlerini ortaya koymak o nispette kolaydır. Bunun için, fay hattı üzerinde veya onun hemen çevresinde bulunan uygun ağaçları incelemek yeterlidir.

Düzce depremi (1999) sonrası, bilhassa fay hattı üzerinde bulunan bazı ağaçlarda yapılan yıllık halka analizlerinde, 2000 yılından itibaren ağaçların yıllık halka genişliğinde âni bir daralma olduğu tespit edilmiştir. Bu daralmanın, deprem neticesinde meydana gelen hidrolojik hâdiselerden kaynaklandığı düşünülmektedir.

Arkeolojik tarihlendirme

Günümüzde, yıllık halkalara dayanılarak yapılan tarihlendirme çalışmalarına bir diğer misâl de, arkeolojik değeri olan eserlerin tarihlenebilmesidir. Bu çalışmalar; saray, ev, cami, medrese, kilise gibi değişik ahşap yapılar, ahşap üzerine çizilmiş resimler ve kemanlar gibi tarihî sanat objelerinin yapım veya onarım tarihlerinin belirlenmesini sağlar. Ülkemizde bu tür çalışmalara, Ankara-Polatlı yakınlarındaki Gordion Kral
Mezarı'ndaki araştırmalar misâl olarak verilebilir. Bu bölgeden alınan örnekler üzerinde tarihlendirme yapılmış ve sonradan eklenen yeni örneklerle 1051 yıl uzunluğunda (M.Ö 2030–980) bir ana kronoloji oluşturulmuştur. Bu çalışmayla, Frig Kralı Midas'ın tümülüsünde kullanılan ağaçların ve Selçuklu ve
Osmanlı dönemlerine ait çok sayıdaki tarihî eserin tarihlendirmeleri yapılmıştır. Bu eserlerden bazıları şunlardır: Karaköy Vapur İskelesi (1858), Aksaray Ihlara'daki Bezirhâne (1842), Çanakkale Cezayirli
Hasan Paşa Köşkü (1783), Kızılcahamam Hıdırlar Camiî (1704), Bilecik'teki Vezirhan (1657), Bursa'da 1. Yıldırım Beyazıt Darüşşifası (1400), Tokat Gök Medrese (1303), Beyşehir Kubadabad Sarayı (1231).
Bütün bunlar açıkça göstermektedir ki, ağaçlar tabiatta cereyan eden hâdiselerden etkilenmekte ve bu tesirler de Cenab-ı Hakk'ın (celle celâlühü) Hafîz isminin bir tecellisi olarak kaydedilmektedir.

Sızıntı Dergisi / Ağustos 2011 H. Arif USTAOĞLU

SıLa likes this.




Click the image to open in full size.
YuReK isimli Üye şimdilik offline konumundadır  
Alıntı ile Cevapla
Alt 07.03.2013   #2
~ஐHiCLiK MaKaMiஐ~
SıLa - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 Özel Mesaj       Arkadas Listesine Ekle
K.Tarihi: Nov 2012
Üye Numarası: 1
Arkadaşlar: 7
Konular:
Mesajlar: 4.744
Rép Puanı: 2147483647
Rép Grafiği: SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute SıLa has a reputation beyond repute
SıLa - MSN üzeri Mesaj gönder
Standart Cevap: Ağaçlardaki Tarihi Kayıtlar

Cok ilginc bir konu..
Cevremizdeki canlilarin farkinda degiliz..
Yuruyen hareket edebilenler canli bizim gozumuzde..
Cok tesekkurler canim..

YuReK likes this.




Click the image to open in full size.



// EsâS Gurbet, DuaLarda oLmamak oLsa GereK . . .//
SıLa isimli Üye şimdilik offline konumundadır  
Alıntı ile Cevapla
Alt 08.03.2013   #3
BuZ KeSMiŞ YüReGiM
YuReK - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 Özel Mesaj       Arkadas Listesine Ekle
K.Tarihi: Nov 2012
Üye Numarası: 44
Arkadaşlar: 3
Konular:
Mesajlar: 4.906
Rép Puanı: 20010
Rép Grafiği: YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute YuReK has a reputation beyond repute
Standart Cevap: Ağaçlardaki Tarihi Kayıtlar

SaoLasın canım benim senden de ...

Nedense CanLı dediğimiz zaman sadece nefes aLanLar akLımıza GeLiyor ...






Click the image to open in full size.
YuReK isimli Üye şimdilik offline konumundadır  
Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Bookmarks


Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)
 
Seçenekler
Stil Konuyu değerlendir
Konuyu değerlendir:


Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Forum Cevaplar Son Mesaj
Sivas eSiLa iL iL Türkiye'm 3 20.12.2013 16:27
Kiz Kulesi Tarihi Ve Resimleri SıLa iL iL Türkiye'm 1 20.12.2013 16:24
İslam Tarihi Nedir? eSiLa iSlam Tarihi 0 16.01.2013 12:40
Matematik Tarihi SıLa Matematik ~ Geometri 0 24.12.2012 17:31
Rize Tarihi eFe iL iL Türkiye'm 0 08.12.2012 18:52


Powered by vBulletin® Version 3.8.5
Copyright ©2000 - 2019, Jelsoft Enterprises Ltd.
SEO by vBSEO 3.6.0
Site Optimizasyon : By eFe
Sitemizde Yenimisiniz ? Yardım Konuları